HindiEdit

EtymologyEdit

From Sanskrit अपदेश (apadeśa).

PronunciationEdit

NounEdit

अपदेश (apdeśm

  1. (uncommon) pretense, pretext
    Synonym: बहाना (bahānā)

DeclensionEdit

Declension of अपदेश
Singular Plural
Direct अपदेश (apdeś) अपदेश (apdeś)
Oblique अपदेश (apdeś) अपदेशों (apdeśõ)
Vocative अपदेश (apdeś) अपदेशो (apdeśo)

SanskritEdit

EtymologyEdit

अप- (apa-) +‎ देश (deśa). Compare अपदिश् (apadiś, to point out, indicate)

PronunciationEdit

NounEdit

अपदेश (apadeśam

  1. pretense, pretext, plea
    • c. 400 CE, Kālidāsa, Raghuvaṃśa 2.8:
      लताप्रतानोद्ग्रथितैः स केशैरधिज्यधन्वा विचचार दावम्।
      रक्षापदेशान्मुनिहोमधेनोर्वन्यान्विनेष्यन्निव दुष्टसत्त्वान्
      latāpratānodgrathitaiḥ sa keśairadhijyadhanvā vicacāra dāvam.
      rakṣāpadeśānmunihomadhenorvanyānvineṣyanniva duṣṭasattvān
      he (ie, Dilipa) moved about, hair in a bun tied by a cord and a bow of tautened (bow)string,
      scouting the forest and the beasts on plea to protect the sage’s cow, the oblation-giver
  2. feint, disguise
  3. contrivance
  4. assignment

DeclensionEdit

Masculine a-stem declension of अपदेश (apadeśa)
Singular Dual Plural
Nominative अपदेशः
apadeśaḥ
अपदेशौ
apadeśau
अपदेशाः / अपदेशासः¹
apadeśāḥ / apadeśāsaḥ¹
Vocative अपदेश
apadeśa
अपदेशौ
apadeśau
अपदेशाः / अपदेशासः¹
apadeśāḥ / apadeśāsaḥ¹
Accusative अपदेशम्
apadeśam
अपदेशौ
apadeśau
अपदेशान्
apadeśān
Instrumental अपदेशेन
apadeśena
अपदेशाभ्याम्
apadeśābhyām
अपदेशैः / अपदेशेभिः¹
apadeśaiḥ / apadeśebhiḥ¹
Dative अपदेशाय
apadeśāya
अपदेशाभ्याम्
apadeśābhyām
अपदेशेभ्यः
apadeśebhyaḥ
Ablative अपदेशात्
apadeśāt
अपदेशाभ्याम्
apadeśābhyām
अपदेशेभ्यः
apadeśebhyaḥ
Genitive अपदेशस्य
apadeśasya
अपदेशयोः
apadeśayoḥ
अपदेशानाम्
apadeśānām
Locative अपदेशे
apadeśe
अपदेशयोः
apadeśayoḥ
अपदेशेषु
apadeśeṣu
Notes
  • ¹Vedic

ReferencesEdit