See also: Silny and silný

Old Polish

edit

Etymology

edit

Inherited from Proto-Slavic *silьnъ. By surface analysis, siła +‎ -ny. First attested in c. 1301–1350.

Pronunciation

edit
  • IPA(key): (10th–15th CE) /ɕi(ː)lʲnɨː/
  • IPA(key): (15th CE) /ɕilʲnɨ/

Adjective

edit

silny (comparative silniejszy, derived adverb silnie or silno)

  1. (attested in Lesser Poland, Sieradz) strong (possessing power, might, or strength, physical or otherwise)
    • 1930 [c. 1455], “Gen”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)[2], 6, 4:
      Ti to sø bili ot poczyøtka swyata sylny a zlawøtny møszowye (isti sunt potentes a saeculo viri famosi)
      [Ty to są byli ot początka świata silni a sławętni mężowie (isti sunt potentes a saeculo viri famosi)]
    • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎[3], Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 71, 12:
      Zbawil obogego (pro vbogiego) od silnego (a potente)
      [Zbawił ubogiego od silnego (a potente)]
    • 1968 [End of the 15th century], Michał Muszyński, editor, Glosy, zapiski i niektóre teksty polskie w starych drukach i rękopisach Biblioteki Kórnickiej do roku 1550, cz. II[4], volume II, Sieradz, page 212:
      Nec virtute foret, clarisue potencius armis, szylnyeszi nad dzyalo, quam lingwa Lacium
      [Nec virtute foret, clarisue potencius armis, silniejszy nad działo, quam lingwa Lacium]
  2. (attested in Lesser Poland) powerful; huge
    • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎[5], Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], page Moys 11:
      Przykrylo ge morze, potonøly sø yako olow w wodach sylnych (in aquis vehementibus Ex 15, 10)
      [Przykryło je morze, potonęli są jako ołow w wodach silnych (in aquis vehementibus Ex 15, 10)]
    • c. 1301-1350, Kazania świętokrzyskie[6], Miechów, page cr 24:
      Jacoz prorok Dauid uznamonaw o gego silnem vbostue iesc suadecstuo dal
      [Jakoż prorok Dawid uznamionaw o jego silnem ubostwie jeść świadeczstwo dał]
  3. (attested in Lesser Poland) strong (having much impact)
    • 1939 [end of the 14th century], Ryszard Ganszyniec, Witold Taszycki, Stefan Kubica, Ludwik Bernacki, editors, Psałterz florjański łacińsko-polsko-niemiecki [Sankt Florian Psalter]‎[7], Krakow: Zakład Narodowy imienia Ossolińskich, z zasiłkiem Sejmu Śląskiego [The Ossoliński National Institute: with the benefit of the Silesian Parliament], pages 118, 140:
      Oghenna molwa twoya sylna (ignitum eloquium tuum vehementer, Puł: ogyenna molwa twoya szylno) a sluga twoy mylowal yø
      [Ogienna mołwa twoja silna (ignitum eloquium tuum vehementer, Puł: ogienna mołwa twoja silno) a sługa twoj miłował ją]

Derived terms

edit
adverbs
nouns
verbs
edit
nouns
verbs

Descendants

edit
  • Polish: silny
  • Silesian: siylny

References

edit

Polish

edit

Alternative forms

edit

Etymology

edit

Inherited from Old Polish silny. By surface analysis, siła +‎ -ny.

Pronunciation

edit

Adjective

edit

silny (comparative silniejszy, superlative najsilniejszy, derived adverb silnie)

  1. strong (capable of producing great physical force)
    Synonym: mocarny
    Antonyms: słaby, waciany
  2. strong (characteristic of a physical strong person)
    Antonym: słaby
  3. strong (mentally capable or resistant to many things)
    Antonym: słaby
  4. strong (characteristic of a mentally strong person)
    Antonym: słaby
  5. strong (having much significance, influence, or capabilities)
    Antonym: słaby
  6. strong (i.e. of an argument, difficult to resist or withstand)
    Synonym: mocny
    Antonym: słaby
  7. strong (i.e. of wind having much force)
    Synonym: mocny
    Antonym: słaby
  8. strong (i.e. of a smell, intense)
    Synonym: mocny
    Antonym: słaby
  9. (archaic) clear (saying something clearly or excplitly)
  10. (obsolete) strong (proficient or good at something)

Declension

edit

Trivia

edit

According to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), silny is one of the most used words in Polish, appearing 37 times in scientific texts, 25 times in news, 16 times in essays, 20 times in fiction, and 18 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 116 times, making it the 524th most common word in a corpus of 500,000 words.[1]

References

edit
  1. ^ Ida Kurcz (1990) “silny”, in Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej [Frequency dictionary of the Polish language]‎[1] (in Polish), volume 2, Kraków, Warszawa: Polska Akademia Nauk. Instytut Języka Polskiego, page 528

Further reading

edit
  • silny in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
  • silny in Polish dictionaries at PWN
  • Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “silny”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
  • SILNY”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century], 13.11.2008
  • Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “silny”, in Słownik języka polskiego
  • Aleksander Zdanowicz (1861) “silny”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
  • J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1915), “silny”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 6, Warsaw, page 103
  • silny in Narodowy Fotokorpus Języka Polskiego