गूर्त

SanskritEdit

EtymologyEdit

From Proto-Indo-Aryan *gr̥Htás, from Proto-Indo-Iranian *gr̥Htás, from Proto-Indo-European *gʷr̥H-tós, from *gʷerH- (to welcome, agree). Cognate with Latin grātus, Paelignian bratom.

PronunciationEdit

AdjectiveEdit

गूर्त (gūrtá)

  1. agreeable, pleasing, likeable, lovely
    • c. 1700 BCE – 1200 BCE, Ṛgveda 4.19.8:
      पूर्वीरुषसः शरदश्च गूर्ता वृत्रं जघन्वां असृजद्वि सिन्धून्।
      परिष्ठिता अतृणद्बद्बधानाः सीरा इन्द्रः स्रवितवे पृथिव्या॥
      pūrvīruṣasaḥ śaradaśca gūrtā vṛtraṃ jaghanvāṃ asṛjadvi sindhūn.
      pariṣṭhitā atṛṇadbadbadhānāḥ sīrā indraḥ sravitave pṛthivyā.
      Through many a morn and many a lovely autumn, having slain Vṛtra, he set free the rivers.
      Indra hath set at liberty to wander on earth the streams encompassed pressed together.
  2. approved, welcome

DeclensionEdit

Masculine a-stem declension of गूर्त (gūrtá)
Singular Dual Plural
Nominative गूर्तः
gūrtáḥ
गूर्तौ
gūrtaú
गूर्ताः / गूर्तासः¹
gūrtā́ḥ / gūrtā́saḥ¹
Vocative गूर्त
gū́rta
गूर्तौ
gū́rtau
गूर्ताः / गूर्तासः¹
gū́rtāḥ / gū́rtāsaḥ¹
Accusative गूर्तम्
gūrtám
गूर्तौ
gūrtaú
गूर्तान्
gūrtā́n
Instrumental गूर्तेन
gūrténa
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्तैः / गूर्तेभिः¹
gūrtaíḥ / gūrtébhiḥ¹
Dative गूर्ताय
gūrtā́ya
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्तेभ्यः
gūrtébhyaḥ
Ablative गूर्तात्
gūrtā́t
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्तेभ्यः
gūrtébhyaḥ
Genitive गूर्तस्य
gūrtásya
गूर्तयोः
gūrtáyoḥ
गूर्तानाम्
gūrtā́nām
Locative गूर्ते
gūrté
गूर्तयोः
gūrtáyoḥ
गूर्तेषु
gūrtéṣu
Notes
  • ¹Vedic
Feminine ā-stem declension of गूर्ता (gūrtā́)
Singular Dual Plural
Nominative गूर्ता
gūrtā́
गूर्ते
gūrté
गूर्ताः
gūrtā́ḥ
Vocative गूर्ते
gū́rte
गूर्ते
gū́rte
गूर्ताः
gū́rtāḥ
Accusative गूर्ताम्
gūrtā́m
गूर्ते
gūrté
गूर्ताः
gūrtā́ḥ
Instrumental गूर्तया / गूर्ता¹
gūrtáyā / gūrtā́¹
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्ताभिः
gūrtā́bhiḥ
Dative गूर्तायै
gūrtā́yai
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्ताभ्यः
gūrtā́bhyaḥ
Ablative गूर्तायाः
gūrtā́yāḥ
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्ताभ्यः
gūrtā́bhyaḥ
Genitive गूर्तायाः
gūrtā́yāḥ
गूर्तयोः
gūrtáyoḥ
गूर्तानाम्
gūrtā́nām
Locative गूर्तायाम्
gūrtā́yām
गूर्तयोः
gūrtáyoḥ
गूर्तासु
gūrtā́su
Notes
  • ¹Vedic
Neuter a-stem declension of गूर्त (gūrtá)
Singular Dual Plural
Nominative गूर्तम्
gūrtám
गूर्ते
gūrté
गूर्तानि / गूर्ता¹
gūrtā́ni / gūrtā́¹
Vocative गूर्त
gū́rta
गूर्ते
gū́rte
गूर्तानि / गूर्ता¹
gū́rtāni / gū́rtā¹
Accusative गूर्तम्
gūrtám
गूर्ते
gūrté
गूर्तानि / गूर्ता¹
gūrtā́ni / gūrtā́¹
Instrumental गूर्तेन
gūrténa
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्तैः / गूर्तेभिः¹
gūrtaíḥ / gūrtébhiḥ¹
Dative गूर्ताय
gūrtā́ya
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्तेभ्यः
gūrtébhyaḥ
Ablative गूर्तात्
gūrtā́t
गूर्ताभ्याम्
gūrtā́bhyām
गूर्तेभ्यः
gūrtébhyaḥ
Genitive गूर्तस्य
gūrtásya
गूर्तयोः
gūrtáyoḥ
गूर्तानाम्
gūrtā́nām
Locative गूर्ते
gūrté
गूर्तयोः
gūrtáyoḥ
गूर्तेषु
gūrtéṣu
Notes
  • ¹Vedic