बोधि

Contents

SanskritEdit

EtymologyEdit

Ultimately from Proto-Indo-European *bʰewdʰ-.

NounEdit

बोधि ‎(bodhim

  1. (also feminine gender) (Buddhism, Jainism) bodhi: perfect knowledge or wisdom (by which a man becomes a buddha or jina), the illuminated or enlightened intellect (of a Buddha or jina) (Kathās., Rājat., Śatr., Lalit.)
  2. the tree of wisdom under which perfect wisdom is attained or under which a man becomes a buddha, the sacred fig-tree: Ficus religiosa (Hcat.)
  3. "wakener", a cock (L.)
  4. name of a man (= Buddha in a former birth) (Jātakam.)
  5. name of a mythical elephant (Lalit.)
  6. name of a place (L.)
  7. (in the plural) name of a people (R.)

DeclensionEdit

Masculine i-stem declension of बोधि
Nom. sg. बोधिः ‎(bodhiḥ)
Gen. sg. बोधेः ‎(bodheḥ)
Singular Dual Plural
Nominative बोधिः ‎(bodhiḥ) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Vocative बोधे ‎(bodhe) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Accusative बोधिम् ‎(bodhim) बोधी ‎(bodhī) बोधीन् ‎(bodhīn)
Instrumental बोधिना ‎(bodhinā) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभिः ‎(bodhibhiḥ)
Dative बोधये ‎(bodhaye) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Ablative बोधेः ‎(bodheḥ) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Genitive बोधेः ‎(bodheḥ) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधीनाम् ‎(bodhīnām)
Locative बोधौ ‎(bodhau) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधिषु ‎(bodhiṣu)
Feminine i-stem declension of बोधि
Nom. sg. बोधिः ‎(bodhiḥ)
Gen. sg. बोध्याः / बोधेः ‎(bodhyāḥ / bodheḥ)
Singular Dual Plural
Nominative बोधिः ‎(bodhiḥ) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Vocative बोधे ‎(bodhe) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Accusative बोधिम् ‎(bodhim) बोधी ‎(bodhī) बोधीः ‎(bodhīḥ)
Instrumental बोध्या ‎(bodhyā) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभिः ‎(bodhibhiḥ)
Dative बोध्यै / बोधये ‎(bodhyai / bodhaye) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Ablative बोध्याः / बोधेः ‎(bodhyāḥ / bodheḥ) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Genitive बोध्याः / बोधेः ‎(bodhyāḥ / bodheḥ) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधीनाम् ‎(bodhīnām)
Locative बोध्याम् / बोधौ ‎(bodhyām / bodhau) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधिषु ‎(bodhiṣu)

AdjectiveEdit

बोधि ‎(bodhi)

  1. learned, wise (Uṇ. IV, 117)

DeclensionEdit

Masculine i-stem declension of बोधि
Nom. sg. बोधिः ‎(bodhiḥ)
Gen. sg. बोधेः ‎(bodheḥ)
Singular Dual Plural
Nominative बोधिः ‎(bodhiḥ) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Vocative बोधे ‎(bodhe) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Accusative बोधिम् ‎(bodhim) बोधी ‎(bodhī) बोधीन् ‎(bodhīn)
Instrumental बोधिना ‎(bodhinā) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभिः ‎(bodhibhiḥ)
Dative बोधये ‎(bodhaye) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Ablative बोधेः ‎(bodheḥ) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Genitive बोधेः ‎(bodheḥ) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधीनाम् ‎(bodhīnām)
Locative बोधौ ‎(bodhau) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधिषु ‎(bodhiṣu)
Feminine i-stem declension of बोधि
Nom. sg. बोधिः ‎(bodhiḥ)
Gen. sg. बोध्याः / बोधेः ‎(bodhyāḥ / bodheḥ)
Singular Dual Plural
Nominative बोधिः ‎(bodhiḥ) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Vocative बोधे ‎(bodhe) बोधी ‎(bodhī) बोधयः ‎(bodhayaḥ)
Accusative बोधिम् ‎(bodhim) बोधी ‎(bodhī) बोधीः ‎(bodhīḥ)
Instrumental बोध्या ‎(bodhyā) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभिः ‎(bodhibhiḥ)
Dative बोध्यै / बोधये ‎(bodhyai / bodhaye) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Ablative बोध्याः / बोधेः ‎(bodhyāḥ / bodheḥ) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Genitive बोध्याः / बोधेः ‎(bodhyāḥ / bodheḥ) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधीनाम् ‎(bodhīnām)
Locative बोध्याम् / बोधौ ‎(bodhyām / bodhau) बोध्योः ‎(bodhyoḥ) बोधिषु ‎(bodhiṣu)
Neuter i-stem declension of बोधि
Nom. sg. बोधि ‎(bodhi)
Gen. sg. बोधिनः ‎(bodhinaḥ)
Singular Dual Plural
Nominative बोधि ‎(bodhi) बोधिनी ‎(bodhinī) बोधीनि ‎(bodhīni)
Vocative बोधि ‎(bodhi) बोधिनी ‎(bodhinī) बोधीनि ‎(bodhīni)
Accusative बोधि ‎(bodhi) बोधिनी ‎(bodhinī) बोधीनि ‎(bodhīni)
Instrumental बोधिना ‎(bodhinā) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभिः ‎(bodhibhiḥ)
Dative बोधिने ‎(bodhine) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Ablative बोधिनः ‎(bodhinaḥ) बोधिभ्याम् ‎(bodhibhyām) बोधिभ्यः ‎(bodhibhyaḥ)
Genitive बोधिनः ‎(bodhinaḥ) बोधिनोः ‎(bodhinoḥ) बोधीनाम् ‎(bodhīnām)
Locative बोधिनि ‎(bodhini) बोधिनोः ‎(bodhinoḥ) बोधिषु ‎(bodhiṣu)

ReferencesEdit

  • Sir Monier Monier-Williams (1898) A Sanskrit-English dictionary etymologically and philologically arranged with special reference to cognate Indo-European languages, Oxford: Clarendon Press, page 0734
Read in another language