ბაღანა
Georgian
editAlternative forms
editEtymology
editA word unattested in Old Georgian. Sulkhan-Saba Orbeliani in his dictionary ლექსიკონი ქართული (leksiḳoni kartuli) writes that the word means მცირე ტყუჱ (mcire ṭq̇uē, “juvenile captive/prisoner”). According to Javakhishvili, the word breaks down as ბა-ღანა (ba-ɣana), where, according to him, the first part expresses young age of a living being (whence also ბავშვი (bavšvi), ბოზო (bozo) and others), and the second part must be related to Svan ღანაუ̂ (ɣanaû) and ღანავ (ɣanav), both variations meaning pregnant.
Pronunciation
editNoun
editბაღანა • (baɣana) (plural ბაღანები)
- (colloquial) child, baby
- (obsolete) youth sold into slavery
- Synonym: ქაშაგი (kašagi)
Inflection
edit Declension of ბაღანა (see Georgian declension)
singular | plural | archaic plural | |
---|---|---|---|
nominative | ბაღანა (baɣana) | ბაღანები (baɣanebi) | ბაღანანი (baɣanani) |
ergative | ბაღანამ (baɣanam) | ბაღანებმა (baɣanebma) | ბაღანათ(ა) (baɣanat(a)) |
dative | ბაღანას(ა) (baɣanas(a)) | ბაღანებს(ა) (baɣanebs(a)) | ბაღანათ(ა) (baɣanat(a)) |
genitive | ბაღანის(ა) (baɣanis(a)) | ბაღანების(ა) (baɣanebis(a)) | ბაღანათ(ა) (baɣanat(a)) |
instrumental | ბაღანით(ა) (baɣanit(a)) | ბაღანებით(ა) (baɣanebit(a)) | |
adverbial | ბაღანად(ა) (baɣanad(a)) | ბაღანებად(ა) (baɣanebad(a)) | |
vocative | ბაღანავ (baɣanav) | ბაღანებო (baɣanebo) | ბაღანანო (baɣanano) |
Notes: archaic plurals might not exist. |
Postpositional inflection of ბაღანა (see Georgian postpositions)
postpositions taking a dative case | singular | plural |
---|---|---|
-ზე (on - ) | ბაღანაზე (baɣanaze) | ბაღანებზე (baɣanebze) |
-თან (near - ) | ბაღანასთან (baɣanastan) | ბაღანებთან (baɣanebtan) |
-ში (in - ) | ბაღანაში (baɣanaši) | ბაღანებში (baɣanebši) |
-ვით (like a - ) | ბაღანასავით (baɣanasavit) | ბაღანებივით (baɣanebivit) |
postpositions taking a genitive case | singular | plural |
-თვის (for - ) | ბაღანისთვის (baɣanistvis) | ბაღანებისთვის (baɣanebistvis) |
-ებრ (like a - ) | ბაღანისებრ (baɣanisebr) | ბაღანებისებრ (baɣanebisebr) |
-კენ (towards - ) | ბაღანისკენ (baɣanisḳen) | ბაღანებისკენ (baɣanebisḳen) |
-გან (from/of - ) | ბაღანისგან (baɣanisgan) | ბაღანებისგან (baɣanebisgan) |
postpositions taking an instrumental case | singular | plural |
-დან (from / since - ) | ბაღანიდან (baɣanidan) | ბაღანებიდან (baɣanebidan) |
-ურთ (together with - ) | ბაღანითურთ (baɣaniturt) | ბაღანებითურთ (baɣanebiturt) |
postpositions taking an adverbial case | singular | plural |
-მდე (up to - ) | ბაღანამდე (baɣanamde) | ბაღანებამდე (baɣanebamde) |
See also
editFurther reading
edit- Ǯavaxišvili, Ivane (1937) Kartveli eris isṭoriis šesavali. Ṭomi 2. Kartuli da ḳavḳasiuri enebis tavdaṗirveli buneba da natesaoba [Introduction to the history of the Georgian nation. Volume II. The original structure and relations of Caucasian and Kartvelian Languages] (in Georgian), Tbilisi: Academy Press, pages 211–212
- Orbeliani, Sulxan-Saba (1685–1716) “ბაღანა”, in S. Iordanišvili, editor, Siṭq̇vis ḳona kartuli, romel ars leksiḳoni [Collection of Georgian words, that is a dictionary][1], Tbilisi: Georgian SSR print, published 1949, page 369
- Ɣlonṭi, Aleksandre (1974) “ბაღანა”, in Kartul ḳilo-tkmata siṭq̇vis ḳona [Dictionary of dialectal Georgian words][2] (in Georgian), volume I, Tbilisi: Academy Press, page 62
Mingrelian
editEtymology
editCompare Georgian ბაღანა (baɣana).
Noun
editბაღანა • (baɣana) (plural ბაღანეფი)
See also
editReferences
edit- Kajaia, Otar (2005) “ბაღანა”, in Megrul-kartuli leksiḳoni [Mingrelian–Georgian Dictionary], online version prepared by Joost Gippert, Frankfurt am Main, published 2001–2004, page 88