walka
Old Polish
editEtymology
editBorrowed from Old Czech válka.[1][2] First attested in the 14th century.
Pronunciation
editNoun
editwalka f (related adjective waleczny)
- war (organized armed conflict)
- Synonym: wojna
- 1930 [c. 1455], “Judith”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)[1], 5, 22:
- Pogubyeny bily walkamy (exterminati sunt proeliis) ot wyelya narodow
- [Pogubieni byli walkami (exterminati sunt proeliis) ot wiela narodow]
- military service
- Synonym: wojna
- (attested in Greater Poland) battle; fight (general action, fight, or encounter, in which all the divisions of an army are or may be engaged; a combat, an engagement)
- 1895 [Fifteenth century], Franciszek Piekosiński, editor, Tłumaczenia polskie statutów ziemskich. Kodeks Działyńskich I[5], Lesser Poland, page 8:
- Nyektorzy z naszych ryczerzow..., gdy na grodzech naprzeczyw nyeprziaczelom badą posadzeny abo na walkach, wsząli obyczay nye stacz pod szadną chorągwą
- [Niektorzy z naszych rycerzow..., gdy na grodziech naprzeciw nieprzyjacielom będą posadzeni abo na walkach, wzięli obyczaj nie stać pod żadną chorągwią]
- (attested in Greater Poland) duel (arranged, regular combat between two private persons)
- 1466, Elżbieta Belcarzowa, editor, Glosy z rkpsu Biblioteki Jagiellońskiej nr 2195 oraz z rękopisu, numbers 1490/11, 1945/1, Biblioteka Kapitulna w Pradze, page 17:
- Ecce dies oritur tempusque locusque duelli, gl. pugne valcze, stant pugiles
- [Ecce dies oritur tempusque locusque duelli, gl. pugne walce, stant pugiles]
- reason for conflict
- 1874-1891 [End of the fifteenth century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[6], [7], [8], volume I, page XLI:
- Picha przeczywko sząszyądowy [wąl] walka gyest, czakagyącz gromw y strzali (superbia contra vicinum balneum, var. venenum, est, expectans tonitruum cum sagitta)
- [Pycha przeciwko sąsiadowi [wąl] walka jest, czakając gromu i strzały (superbia contra vicinum balneum, var. venenum, est, expectans tonitruum cum sagitta)]
- battle; struggle
- 1874-1891 [Middle of the fifteenth century], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[9], [10], [11], volume XXII, page 243:
- Bo czsso pomoze... tobye gine s sobą gednacz a pocoycz, gdi w t[w]ey duschi gest walka grzeschna
- [Bo cso pomoże... tobie jine z sobą jednać a pokoić, gdy w t[w]ej duszy jest walka grzeszna]
- agony (struggle that precedes death)
- 1882 [End of the fifteenth century], Emil Kałużniacki, editor, Kleinere altpolnische Texte aus Handschriften des XV. und des Anfangs des XVI. Jahrhunderts[12], page 274:
- Factus in agonia, id est venit pugna super eum przysla nany walka (factus in agonia, sc. Iesus, prolixius orabat Luc 22, 43)
- [Factus in agonia, id est venit pugna super eum przyszła nani walka (factus in agonia, sc. Iesus, prolixius orabat Luc 22, 43)]
- argument, fight
- Middle of the 15th century, Rozmyślanie o żywocie Pana Jezusa[13], page 455:
- Byla myedzy lyvdem vyelyka valka, bo nyektorzy movyly, yze podobno dacz dan rzymskym czeszarzom..., alye lyczemyernyczy... movyly..., yze myszmy volny od svyeczkych zakonow
- [Była miedzy ludem wielika walka, bo niektorzy mowili, iże podobno dać dań rzymskim cesarzom..., ale licemiernicy... mowili, iże mysmy wolni od świeckich zakonow]
- (attested in Greater Poland) game played on Easter in which one rolls Easter eggs
Derived terms
editverbs
- walczyć impf
Related terms
editnouns
Descendants
editReferences
edit- ^ Boryś, Wiesław (2005) “walka”, in Słownik etymologiczny języka polskiego (in Polish), Kraków: Wydawnictwo Literackie, →ISBN
- ^ Ewa Deptuchowa, Mariusz Frodyma, Katarzyna Jasińska, Magdalena Klapper, Dorota Kołodziej, Mariusz Leńczuk, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, editors (2023), “walka”, in Rozariusze z polskimi glosami. Internetowa baza danych [Dictionaries of Polish glosses, an Internet database] (in Polish), Kraków: Pracownia Języka Staropolskiego Instytut Języka Polskiego Polskiej Akademii Nauk
- B. Sieradzka-Baziur, Ewa Deptuchowa, Joanna Duska, Mariusz Frodyma, Beata Hejmo, Dorota Janeczko, Katarzyna Jasińska, Krystyna Kajtoch, Joanna Kozioł, Marian Kucała, Dorota Mika, Gabriela Niemiec, Urszula Poprawska, Elżbieta Supranowicz, Ludwika Szelachowska-Winiarzowa, Zofia Wanicowa, Piotr Szpor, Bartłomiej Borek, editors (2011–2015), “walka”, in Słownik pojęciowy języka staropolskiego [Conceptual Dictionary of Old Polish] (in Polish), Kraków: IJP PAN, →ISBN
Polish
editEtymology
editInherited from Old Polish walka.
Pronunciation
edit- IPA(key): /ˈval.ka/
- (Middle Polish) IPA(key): /ˈval.ka/, /ˈvɒl.ka/
Audio: (file) - Rhymes: -alka
- Syllabification: wal‧ka
Noun
editwalka f (related adjective waleczny)
- (countable) battle, combat, fight (mutual use of force or weapons against one another) [with z (+ instrumental) ‘with whom’; or with przeciw or przeciwko (+ dative) ‘against whom’; or with między or pomiędzy (+ instrumental) ‘between whom’; in addition, with o or za (+ accusative) ‘for/over whom/what’]
- Synonym: starcie
- (countable, sports) fight; clash (arrange combat often for entertainment; arranged sports competition) [with z (+ instrumental) ‘with whom’]
- (countable) fight, combat (act of attempting to defeat an opponent in some dispute or contest) [with z (+ instrumental) ‘with whom’; or with przeciw or przeciwko (+ dative) ‘against whom’]
- Synonym: rywalizacja
- (uncountable) struggle, fight (act of attempting to remove undesirable phenomena or difficulties, to get something, or to help someone) [with z (+ instrumental) ‘with whom’ and o (+ accusative) ‘for/over what’]
- (uncountable) struggle, fight (act of attempting to win someone's favor) [with o (+ accusative) ‘for/over whom’]
- (uncountable, literary) struggle, fight (act of opposing forces of nature or general phenomena) [with z (+ instrumental) ‘with whom’]
- (uncountable) clash (contradiction, e.g. between differing or contending interests, views, purposes)
- (uncountable, obsolete, biology) competition (fighting for resources between species in the same environment)
- (countable, obsolete) desire, want for something
Declension
editDeclension of walka
Derived terms
editnouns
verbs
- walczyć impf
verbs
- związać walką pf, wiązać walką impf
Related terms
editadverbs
nouns
Trivia
editAccording to Słownik frekwencyjny polszczyzny współczesnej (1990), walka is one of the most used words in Polish, appearing 48 times in scientific texts, 81 times in news, 70 times in essays, 14 times in fiction, and 5 times in plays, each out of a corpus of 100,000 words, totaling 218 times, making it the 256th most common word in a corpus of 500,000 words.[1]
References
editFurther reading
edit- walka in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
- walka in Polish dictionaries at PWN
- Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “walka”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
- Paweł Kupiszewski (24.05.2021) “WALKA”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
- Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “walka”, in Słownik języka polskiego
- Aleksander Zdanowicz (1861) “walka”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
- J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1919), “walka”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 7, Warsaw, page 450
Silesian
editEtymology
editInherited from Old Polish walka.
Pronunciation
editNoun
editwalka f (related adjective waleczny)
- battle; fight (general action, fight, or encounter, in which all the divisions of an army are or may be engaged; a combat, an engagement)
- Synonym: bōj
Declension
editDeclension of walka
Further reading
edit- walka in silling.org
Categories:
- Old Polish terms borrowed from Old Czech
- Old Polish terms derived from Old Czech
- Old Polish terms with IPA pronunciation
- Old Polish lemmas
- Old Polish nouns
- Old Polish feminine nouns
- Old Polish terms with quotations
- Greater Poland Old Polish
- zlw-opl:War
- Polish terms derived from Old Czech
- Polish terms inherited from Old Polish
- Polish terms derived from Old Polish
- Polish 2-syllable words
- Polish terms with IPA pronunciation
- Polish terms with audio links
- Rhymes:Polish/alka
- Rhymes:Polish/alka/2 syllables
- Polish lemmas
- Polish nouns
- Polish feminine nouns
- Polish countable nouns
- pl:Sports
- Polish uncountable nouns
- Polish literary terms
- Polish terms with obsolete senses
- pl:Biology
- pl:Violence
- Silesian terms derived from Old Czech
- Silesian terms inherited from Old Polish
- Silesian terms derived from Old Polish
- Silesian terms with IPA pronunciation
- Rhymes:Silesian/alka
- Rhymes:Silesian/alka/2 syllables
- Silesian lemmas
- Silesian nouns
- Silesian feminine nouns
- szl:Violence