See also: Baranek and Baránek

Masurian

edit

Etymology

edit

Inherited from Old Polish baranek. By surface analysis, barán +‎ -ek.

Pronunciation

edit
  • IPA(key): /baˈranɛk/
  • Rhymes: -anɛk
  • Syllabification: ba‧ra‧nek

Noun

edit

baranek m animal

  1. diminutive of barán (ram) (male sheep)
  2. diminutive of barán (castrated ram)
  3. ramskin, sheepskin (leather of this animal)

Further reading

edit
  • Zofia Stamirowska (1987-2024) “baranek”, in Anna Basara, editor, Słownik gwar Ostródzkiego, Warmii i Mazur[1], volume 1, Zakład Narodowy im. Ossolińskich Wydawnictwo Polskiej Akademii Nauk, →ISBN, page 152

Old Polish

edit

Alternative forms

edit

Etymology

edit

From baran +‎ -ek. First attested in the 15th century. Compare Old Czech beránek and Old Slovak baránok.

Pronunciation

edit
  • IPA(key): (10th–15th CE) /baranɛk/
  • IPA(key): (15th CE) /baranɛk/

Noun

edit

baranek m animacy unattested (related adjective barańczy)

  1. (attested in Sieradz) diminutive of baran (lamb) (young sheep)
    Synonym: baraniec
    • 1874-1891 [1466], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[2], [3], [4], volume XXII, Łęczyca, page 14:
      Baranek, jagnyą
      [Baranek, jagnię]
    • 1874-1891 [c. 1420], Rozprawy i Sprawozdania z Posiedzeń Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności[5], [6], [7], volume XXV, page 229:
      W pątek pirwey godzini wedzon do Pilatha. Tamo nan powedzano swadeczstwo neskladne, on stal yako baranek, swerzanthko pokorne
      [W piątek pirwej godziny wiedzion do Piłata, tamo nań powiedziano świadecstwo nieskładne, on stał jako baranek, źwierzątko pokorne]
    1. Easter lamb as food
      • 1930 [c. 1455], “Ex”, in Ludwik Bernacki, editor, Biblia królowej Zofii (Biblia szaroszpatacka)[8], 12, 4:
        Przymy szøszyada swego... polye lyczbi dusz, geszto bi doszicz moglo bicz ku gedzenyu baranka
        [Przymi sąsiada swego... pole liczby dusz, jeż to by dosyć mogło być ku jedzeniu baranka]
  2. chaste tree (Vitex agnus-castus)
    • 1900 [1484], Józef Rostafiński, editor, Symbola ad historiam naturalem medii aevi = Średniowieczna historya naturalna w Polsce. Ps 2[9], number 5886:
      Czysthy baranek agnus castus
      [Czysty baranek agnus castus]

Derived terms

edit
nouns
edit
adjectives
nouns

Descendants

edit
  • Masurian: baranek
  • Polish: baranek
  • Silesian: baranek

References

edit

Polish

edit
 
Polish Wikipedia has an article on:
Wikipedia pl

Etymology

edit

Inherited from Old Polish baranek. By surface analysis, baran +‎ -ek. Compare Kashubian barónkbarank and Slovincian barónkbarank.

Pronunciation

edit

Noun

edit

baranek m animal (diminutive baraneczek, related adjective barankowy)

  1. diminutive of baran (young ram; lamb)
    Coordinate term: owieczka
  2. lambskin
  3. (colloquial) lamb, sweetheart, sweetie (nice, gentle person)
  4. (colloquial, usually in the plural) frizz (very curly, short hair)
  5. lamb (figure of a lamb used as an Easter decoration symbolizing Christ)
  6. (colloquial) cirrocumulus cloud
  7. (colloquial, construction) smear (thick, uneven layer of daub)
  8. (obsolete, in the plural, humorous) lambs (parishioners under the care of a parish priest)
  9. (obsolete) vitex (plant of the genus Vitex)
    Synonyms: niepokalanek, czystodrzew, czysty krzew
    baranek czystychaste tree (Vitex agnus-castus)
  10. (obsolete) common snipe (Gallinago gallinago)
    Synonyms: kszyk, koziołek
  11. (obsolete) band around a hat or cap
  12. (obsolete) barometer (instrument for measuring atmospheric pressure)
    Synonym: barometr
  13. (obsolete) centipede
    Synonym: stonoga
  14. (obsolete) burnet (any of the herbs of genus Sanguisorba)
    Synonym: krwiściąg
  15. (obsolete) merganser (any duck of the genus Mergus)
    Synonym: tracz
  16. (obsolete, sailing) wooden roller attached to the side of a ferry
  17. (obsolete, botany) catkin branch
    Synonym: bazia
  18. (obsolete, hunting) great snipe (Gallinago media)
    Synonym: dubelt
  19. (Middle Polish, heraldry) lamb (young ram used as an element in a coat of arms)
  20. (Middle Polish, Christianity) sacrament (blood and flesh as a symbol of Christ)
    Synonym: sakrament
  21. (Middle Polish) horse with curly fur
  22. (Middle Polish) lamb (follower of Christianity)

Declension

edit

Derived terms

edit
adjectives
proper nouns
edit
adjectives
adverb
nouns
verbs

Further reading

edit
  • baranek in Wielki słownik języka polskiego, Instytut Języka Polskiego PAN
  • baranek in Polish dictionaries at PWN
  • Maria Renata Mayenowa, Stanisław Rospond, Witold Taszycki, Stefan Hrabec, Władysław Kuraszkiewicz (2010-2023) “baranek”, in Słownik Polszczyzny XVI Wieku [A Dictionary of 16th Century Polish]
  • Barbara Rykiel-Kempf (02.08.2022) “BARANEK”, in Elektroniczny Słownik Języka Polskiego XVII i XVIII Wieku [Electronic Dictionary of the Polish Language of the XVII and XVIII Century]
  • Samuel Bogumił Linde (1807–1814) “baranek”, in Słownik języka polskiego
  • Aleksander Zdanowicz (1861) “baranek”, in Słownik języka polskiego, Wilno 1861
  • J. Karłowicz, A. Kryński, W. Niedźwiedzki, editors (1900), “baranek”, in Słownik języka polskiego (in Polish), volume 1, Warsaw, page 96

Silesian

edit

Etymology

edit

Inherited from Old Polish -ek. By surface analysis, barōn +‎ -ek.

Pronunciation

edit
  • IPA(key): /baˈranɛk/
  • Rhymes: -anɛk
  • Syllabification: ba‧ra‧nek

Noun

edit

baranek m animal

  1. diminutive of barōn (ram) (young male sheep)

Further reading

edit