Open main menu

Contents

AzerbaijaniEdit

Other scripts
Cyrillic чәкмәк
Roman çəkmək
Perso-Arabic چکمک

EtymologyEdit

Cognate with Turkish çekmek, Crimean Tatar çekmek, Turkmen çekmek, Gagauz çekmää.

PronunciationEdit

  • IPA(key): [t͡ʃækˈmæk], [t͡ʃækˈmæj]
  • IPA(key): [t͡sækˈmæk], [t͡sækˈmæj]
  • (Tabriz) IPA(key): [tsæt͡ʃˈmɑχ][1]
  • Hyphenation: çək‧mək

VerbEdit

çəkmək

  1. to pull
    1. (transitive) to move by pulling (also figuratively)
      Gəl bu masanı pəncərəyə doğru çəkək, mane olmasın!
      Let's move the table towards the window, so it's not in the way.
      Əlbətdə onlar çalışacaqlar ki bizi öz tərəflərinə çəksinlər!
      Of course they are going to try to pull us over to their side!
    2. (transitive) to draw, haul, drag, tug
      • 2014, Rafael Qəribov, “Dost Sözü”, in Afaq Şıxlı, Elman Tovuz, editor, Yeddidən biri. Bədii tərcümələr., Baku: Adiloğlu, page 18:
        Şair Afaqla tərcüməçi Afaq arasında xətt çəkmək çətindir.
        It is difficult to draw a line between the poet Afaq and the translator Afaq.
      Synonym: dartmaq
    3. (transitive, with ablative case) to withdraw, to pull out
      • 2009 February 2, Azərfoto İnformasiya Agentliyi[1]:
        Obama Iraqdan qoşunları çəkmək istəyir.
        Obama wants to pull out troops from Iraq.
    Synonyms: geri çəkmək, çıxarmaq
  2. (transitive) lay, construct, build, install (a road, a pipe, a wire etc.)
    Kəndimizə işıq və yol çəkiblər, ancaq qaz hələ çəkməyiblər
    They have drawn electricity and laid a road to our villige, but they haven't constructed a gas [pipe] yet.
    Neft kəmərini çəkməkTo construct the oil pipe
    Asfalt çəkməkTo lay concrete
    Bağın ətrafına hasar çəkmək.To build a fence around the garden.
    Synonyms: tikmək, düzəltmək
  3. (transitive) to smoke
    Kişi gündə bir qutu siqaret çəkirdi, yazıq tez öldüThe man smoked one packet of cigarettes a day, he died too soon, poor thing.
    Qəlyan/çubuq çəkməkTo smoke waterpipe/pipe.
  4. (transitive) to attract, draw
    diqqət çəkməkto draw attention
    Synonym: cəlb etmək
  5. (figuratively, transitive) to occupy, interest, engross
    • 2014 February 27, Namiq Hüseynli, Azadlıq Radiosu[2]:
      -Yaxın zamanlarda hekayələr, yaxud roman kitabı buraxmaq planın varmı? Səni daha çox hansı mövzu çəkir?
      Are you planning on a new book of short stories or a novel? Which topic occupies you most?
  6. (transitive) to grind, mill
  7. (transitive) to close, shut
    • 2017 May 31, Məlahət Rzayeva, Şərq[3]:
      Zəif nəticə göstərənlərə məktəbin qapısı göstərilir - çıx, ardınca qapını çək.
      To those who under-perform, they point towards the school's door - get out and shut the door after yourself.
    Synonyms: bağlamaq, örtmək
  8. (transitive) to suck up, absorb
    • 2016 June 16, Nazilə Xaqani, İnter.az[4]:
      Yaşıl damlar yalnız möhtəşəm görünməklə kifayətlənmir, eyni zamanda istilik izolyasiyası edir, yağış suyunu çəkir və enerjiyə qənaət edir
      Green roofs do not only provide a magnificent view, at the same time they also isolate warmth, suck up rain water and conserve energe.
  9. (transitive) to bear, endure, suffer, brook, undergo
    çətinliklər çəkməkto experience difficulties
    diş ağrisi çəkməkto suffer from tooth pain
    Mən həyatımda çox ürək ağrısı çəkməli oldumI had to endure a lot of heartache in my life.
  10. to depict
    1. (transitive) to draw (picture or painting), paint
      Rəssam bu şəkili bir il ərzində çəkirdiThe artist was painting this picture for a year
    2. (transitive) to shoot (film, movie, etc.)
      Bu yaxınlarda bu barədə çox maraqlı bir film çəkiblər.A very interesting film was shot about this recently.
    3. (transitive) to take (photograph, picture, etc)
      Telefonum bir az köhnədir, yaxşı şəkil çəkmir.My phone is a little old, it doens't take good photos.
  11. (intransitive) to last, take time
    Otuzdurduğum pulun hesabıma keçməsi nə qədər çəkər?How long will it take till the money I deposited reaches my account?
    Bu xoşbəxtlik nə qədər çəkər?How long will this happiness last?
  12. to weigh
    1. (transitive) to weigh (to determine the weight of an object) or to portion out a certain mass of smth.
      • 2012, Fazil Sənan, Bazarda[5], page 180; republished as Ölümə Ərizə, Baku, 2012:
        Qardaş, yeddi kilo kartof çək.
        Brother, weigh me seven kilograms of potatoes.
    2. (intransitive) to weigh (to have a certain weight)
      Tüfəng təxminən iyirmi kilo çəkir.
      The gun weighs approximately 20 kilograms.
  13. (transitive) to slap, to punch, etc. (cannot be used without şillə, qapaz etc. as direct objects)
    şillə çəkməkto slap in the face
    şapalaq çəkməkto smack
    qapaz çəkməkto punch on the ear
    Synonyms: şillələmək, qapazlamaq, şapalaqlamaq
  14. (transitive) to apply, lay, put
    Maskanı üzünüzə çəkin, və 15 dəqiqə saxlayın.
    Apply the mask on your face and keep it for 15 minutes.
  15. (transitive) to distill
    Araq çəkmək
    To distill vodka
  16. (intransitive) to take after, resemble (often used with dative of tərəf (side))
    • 2016 June 2, Xatirə Qədirli, Axar.az[6]:
      Sərvərin də uşaq ikən musiqi ilə maraqlandığını görüb "ana tərəfə “çəkmisən” deyə zarafat edərmiş.
      When s/he saw that Sərvər was interested in music as a child, she would joke “you have taken after your mother”
    Synonyms: oxşamaq, bənzəmək

ConjugationEdit

Derived termsEdit

ReferencesEdit

  1. ^ Haneda, Koichi (2009—2010), “çəkmək”, in لغات لهج هی تبریز [Vocabulary of Tabrizi Dialect] (in Persian), Tabriz: یاران, →ISBN, page 88